Startuj w przetargach publicznych w 2023 roku. To najpewniejsza forma zakontraktowania umów na roboty budowlane, w tym trudnym dla polskiej gospodarki momencie. Takie głosy docierają do nas co i rusz. Pewnie i Tobie obiły się o uszy. I dobrze, bo jest w nich sporo racji. Musisz jednak pamiętać, że przetargi publiczne to nie tylko korzyści, ale też obowiązki. O jednym z nich zaraz Ci opowiem.
Przetargi publiczne wyszukiwarka – czym jest zabezpieczenie należytego wykonania umowy
Zabezpieczenie należytego wykonania umowy to drugi po wadium obowiązek finansowy wykonawcy obsługującego przetargi publiczne. Zgodnie z definicją ustawową, jest to metoda prawidłowego zabezpieczania finansowego wykonania umowy w sprawie zamówienia publicznego. Inaczej mówiąc to po prostu określona kwota pieniężna wnoszona przez wykonawcę na rzecz zamawiającego lub zobowiązanie do jej zapłaty. Zabezpieczenie to swego rodzaju gwarancja dla zamawiającego, że wykonawca nie zostawi go na lodzie po podpisaniu umowy w przetargach publicznych w 2023 roku. Co do zasady ten koszt należy ponieść najdalej w dniu podpisania umowy.

Przetargi publiczne wyszukiwarka – trzeba czy nie trzeba wnosić zabezpieczenia należytego wykonania umowy?

Zabezpieczenie należytego wykonania umowy trzeba wnosić, gdy w dokumentacji zamówienia wymaga tego zamawiający. Zdarza się jednak i tak, że zamawiający wcale dodatkowego zabezpieczenia nie chce. Przetrzymywanie środków to przecież kolejne czynności do wykonania, po co sobie zaprzątać nimi głowę? Nie nam oceniać intencję podmiotów publicznych. Kluczowa informacja jest taka, że zabezpieczenie jest narzędziem fakultatywnym, a szczegółowe informacje na jego temat można zawsze znaleźć w dokumentacji zamówienia (w szczególności w Specyfikacji Warunków Zamówienia).
Przetargi publiczne wyszukiwarka – ile wynosi zabezpieczenie należytego wykonania umowy
Tu znowu nie ma jednej dobrej odpowiedzi. Jak pokazuje praktyka jest to zazwyczaj 5% kwoty brutto zaproponowanej na formularzu oferty. Jeśli zatem wyceniasz przetargi publiczne na 500 tysięcy złotych, zamawiający żąda 25 tysięcy zabezpieczenia należytego wykonania umowy. Działa tu prosta zasada – im droższe jest dane zamówienie, tym i zabezpieczenie będzie wyższe. Ustawa Prawo zamówień publicznych przewiduje też możliwość ustanowienia innej kwoty zabezpieczenia. Może ona wynieść nawet 10% ceny całkowitej podanej w ofercie. Żeby móc zastosować podwyższony poziom narzędzia, zamawiający musi swoją decyzję uzasadnić. Chodzi tu przede wszystkim o racjonalne argumenty dowodzące szczególnego ryzyka związanego z realizacją zamówienia. Nie ma za to żadnych przeciwskazań, aby procent zabezpieczenia zmniejszyć.

Przetargi publiczne wyszukiwarka – w jakiej formie wnieść zabezpieczenie należytego wykonania umowy?

Ustawa Prawo zamówień publicznych dopuszcza wnoszenie zabezpieczenia należytego wykonania umowy w kilku formach. Należą do nich:

• pieniądz,
• poręczenia bankowe lub poręczenia spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej,
• gwarancje bankowe,
• gwarancje ubezpieczeniowe,
• poręczenia funduszy poręczeniowych.

Działają tu też trzy podstawowe zasady:

• zamawiający nie może ograniczać lub narzucać konkretnej formy – decyzja wykonawcy jest w pełni autonomiczna,
• wykonawca ma prawo wnieść zabezpieczenie w więcej niż jednej formie,
• forma wniesienia zabezpieczenia może ulec zmianie w przyszłości.

Który z wymienionych sposobów wybrać? Wymaga to oddzielnego komentarza.
Przetargi publiczne wyszukiwarka – porównanie form zabezpieczenia
Nie da się ukryć, że firmy nie lubią rozstawać się ze środkami zgromadzonymi na koncie. Pozwalają one na opłacanie bieżących zobowiązań, kupowanie materiałów, zapłatę wynagrodzeń pracownikom. Obrót pieniądzem generuje zyski. Na pewno dobrze to rozumiesz. Właśnie dlatego wpłata zabezpieczenia bezpośrednio na konto zamawiającego realizującego przetargi publiczne w 2023 roku zdarza się stosunkowo rzadko.

Skoro nie pieniądz, to co? Gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe działają podobnie. W zamian za procent od zabezpieczonej kwoty, instytucje wystawiają dokumenty pokrywające to zobowiązanie. Wadą gwarancji bankowych jest zmniejszanie zdolności kredytowej przedsiębiorstwa, z kolei gwarancje ubezpieczeniowe mają zawsze określone limity. Te lubią szybko się wyczerpywać. Szczególnie jeśli jednocześnie realizujemy kilka przetargów publicznych.

Są jeszcze poręczenia. W tym wypadku zleceniodawcą jest wykonawca przetargów publicznych, beneficjentem – zamawiający, zaś gwarantem – dany fundusz poręczeniowy. W przeciwieństwie do gwarancji, nie ma tu ryzyka przekroczenia limitu lub zdolności kredytowej. Tę formę tratować należy jako elastyczną. Z tego względu jej popularność wzrasta z każdym miesiącem.

Przetargi publiczne wyszukiwarka – kiedy zwraca się zabezpieczenie należytego wykonania umowy?
Ustawa Prawo zamówień publicznych definiuje też termin zwrotu zabezpieczenia należytego wykonania umowy. Przypada on na maksymalnie trzydziesty dzień licząc od dnia wykonania zamówienia i uznania przez zamawiającego za należycie wykonane. W skrócie mówiąc następuje to najdalej w miesiąc po podpisaniu protokołu końcowego. To wyjaśnienie nie wyczerpuje jednak tematu, bo ustawodawca zezwolił na dzielenie kwoty zamówienia na:

• przypadającą wykonaniu zobowiązania głównego, rozumianego jako realizację dostawy, usługi lub roboty budowlanej.
• przypadającą końcowi roszczeń z tytułu rękojmi za wady lub gwarancji.

W praktyce zamawiający chętnie korzystają z możliwości przetrzymania zabezpieczenia do końca okresu gwarancji. Kwota maksymalnie 30% zabezpieczenia jest w tym wypadku zwracana nie później niż w ciągu 15 dni od wystąpienia tego zdarzenia.
Przetargi publiczne wyszukiwarka – czy zabezpieczenie do duży problem dla wykonawcy?
Zdania są oczywiście podzielone, ale dla większości etatowych wykonawców przetargów publicznych zabezpieczenie należytego wykonania jest normą. To kwestia tak oczywista, że często jest automatycznie wliczana do ceny ofertowej. Również nowi gracze na rynku nie powinni mieć problemów z jej regulowaniem. Zamówienia o wartości nawet 1 miliona złotych, wymagają zabezpieczenia na kwotę 50 tysięcy złotych. Koszt pozyskania poręczenia lub gwarancji jest ponad 10-krotnie niższy. Zawsze można też spróbować znaleźć ogłoszenie nie wymagające wpłaty zabezpieczenia. Na rynku jest ich całkiem sporo. Wystarczy wnikliwie analizować dane pojawiające się w wyszukiwarce przetargów publicznych np. www.oferent.com.pl. To narzędzie, które zawiera komplet aktualnie prowadzonych postępowań, umożliwia ściągnięcie dokumentacji zamówienia w jednym kliknięciu, otwiera też horyzonty na dane historyczne. Jeśli jeszcze nie odwiedziłeś tej strony, zalecam zrobić to od razu.